Thiên Đàn

Thiên Đàn (天坛) được xây vào 1420, là nơi cúng thần trời thần đất của các nhà vua thời nhà Minh và nhà Thanh <năm 1368- 1911 công nguyên >. Thiên Đàn ở phía nam Cố Cung nổi tiếng, rộng gấp 5 lần so với Cố cung. Bức tường cuối phía nam Thiên Đàn là hình vuông, tượng trưng cho đất, tường phía bắc hình bán cầu tượng trưng cho trời, kiểu thiết kế này bắt nguồn từ tư tưởng “trời tròn đất vuông” cổ đại Trung Quốc. Thiên Đàn được chia thành nội đàn và ngoại đàn. Các kiến trúc chủ yếu của Thiên Đàn đều tập trung ở hai đầu nam bắc trục giữa trong nội đàn, đó là Viên Khâu, Hoàng Khung Vũ, điện Kỳ Niên. Viên Khâu là đài đá hình tròn gồm ba tầng, mỗi tầng đều có lan can đá, mặt bằng của Viên khâu hình tròn là trung tâm để nhà vua cử hành lễ tế trời. Lễ tế trời của nhà vua hết sức cầu kỳ, thường diễn ra vào trước lúc bình minh của ngày Đông chí âm lịch <vào khoảng ngày 22 tháng 12>, nhà vua đích thân đến chủ trì lễ tế trời. Khi làm lễ, trước đàn phải treo đèn lồng, bên trong đốt ngọn nến to dài những hơn một mét. Hàng lư hương đặt ở góc đông nam Viên Khâu, những lư hương này chủ yếu dùng để đốt những con vật và vải vóc tế trời. Trong quá trình tế trời, khói hương nghi ngút, nhạc trống rền vang, bầu không khí hết sức trang nghiêm. Hoàng Khung Vũ ở phía bắc Viên Khâu là một cung điện nhỏ một tầng hình tròn, ngày thường ở bên trong đặt các bài vị thần tế trời, xung quanh Hoàng Khung Vũ có một bức tường quây thành hình tròn, đây chính là bức vách hồi âm nổi tiếng. Vách hồi âm này hết sức kỳ diệu, nếu bạn đứng ở một bên, chỉ cần nói nhỏ là ở bên kia có thể nghe rõ mồn một.
Một cụm kiến trúc cúng tế khác của Thiên Đàn là điện Kỳ Niên, đây là điện lớn hình tròn có ba tầng mái, xây trên nền hình tròn ba tầng. Qua chữ có thể hiểu rằng, Kỳ niên điện là nơi để nhà vua mùa hè hằng năm đến cúng cầu cho năm được mùa. Cho nên, kiến trúc của Kỳ Niên điện cũng liên quan tới văn hóa nông nghiệp. Ví dụ, bốn trụ thông thiên trong điện nghe nói tượng trưng cho bốn mùa xuân hạ thu đông; do người cổ đại Trung Quốc coi một ngày có 12 tiếng đồng hồ, cho nên 12 cột ở bên ngoài mái hiên của tầng một tượng trưng cho 12 tiếng đồng hô trong ngày ; 12 cột ở tầng giữa tượng trưng cho 12 tháng trong năm; tổng cộng là 24 cột, tượng trưng cho 24 tiết khí. Ngoài cụm kiến trúc chính là Viên Khâu và Kỳ Niên điện ra, còn có sở Thần lạc là nơi ở của các nhạc công và vũ công, sở sát sinh là nơi nuôi và giết mổ súc vật dùng để tế trời.
Các thợ thời cổ Trung Quốc đã phát huy trí tưởng tượng hết sức phong phú trong quá trình xây dựng Thiên Đàn. Ví dụ, màu sắc của kiến trúc có nhiều sự đột phá. Cung điện của các nhà vua Trung Quốc chủ yếu lợp mái màu vàng, tượng trưng cho quyền nhà vua. Nhưng kiến trúc của Thiên Đàn, các thợ xây dựng lại sử dụng mái ngói xanh lam tượng trưng cho trời, làm nền màu chính của kiến trúc. Như mái tường của vách hồi âm, của Hoàng Khung Vũ và điện Kỳ Niên cũng như hai điện phụ và mái nhà của các khuôn viên đều là lợp mái lưu ly xanh lam. Năm 1998, Thiên Đàn được đưa vào “Danh mục di sản thế giới”. Ủy ban di sản thế giới đánh giá rằng: “là cụm kiến trúc cúng tế cổ đại lớn nhất còn tồn tại của Trung Quốc ngày nay, Thiên Đàn nổi tiếng thế giới bởi bố cục quy hoạch nghiêm chỉnh, kết cấu kiến trúc đặc biệt, trang trí kiến trúc đẹp mắt, không những chiếm địa vị quan trọng trên lịch sử kiến trúc Trung Quốc, cũng là di sản quý giá của nghệ thuật kiến trúc thế giới.”

















Thiên Đàn là đàn lớn nhất trong 4 đàn ở Bắc Kinh. Các đàn còn lại là: Nhật Đàn (日坛) ở phía đông, Địa Đàn (地坛) ở phía bắc, và Nguyệt Đàn (月坛) ở phía tây.
Đầu năm 2005, Thiên Đàn được trải một cuộc trang hoàng bề mặt với chi phí 47 triệu Nhân dân tệ (5,9 triệu đô la Mỹ) để chuẩn bị cho Thế vận hội Bắc Kinh mùa hè năm 2008. Việc sửa sang này đã hoàn tất và sẵn sàng chào đón Thế vận hội.
Các bài viết liên quan:
Các bài viết khác:
- Cung Pu-ta-la Tây Tạng
- Thiên Đàn
- Cố Cung
- Khổng Miếu
- Kiến trúc tôn giáo
- Trung Quốc tứ đại danh lâu
- Kiến trúc Pháp luân
- Cung, Điện, Viện, Phủ,...
- Kiển trúc cổ Việt Nam
- Kiến trúc kinh điển TQ
- Các lâu đài nổi tiếng châu Âu
- Kiến trúc nổi tiếng thế giới
- NNT với kiến trúc Thiên Phủ Đ.V.
(123 @ nhatvannhat)